معادله امنیتی جدید؛ از هرمز تا بیروت

اقدام اخیر رئیس‌جمهور آمریکا از یک جهت دیگر هم معنادار است. اینکه کاخ سفید فعلاً و تا اطلاع ثانوی توانایی درگیری و جنگ گسترده با ایران را ندارد، چنانکه در جنگ ۴۰ روزه اخیر با ایرانیان جنگید. این گزاره در عین آنکه تناقض میان حرف و عمل را در میان مقامات آمریکایی نشان می‌دهد، اما از سوی دیگر حاوی معنای تلویحی دیگری هم هست. ایالات متحده هرچند هنوز رضایت به دادن امتیاز به ایران نداده، اما در عین حال امکان پیگیری اهدافش از طریق جنگ را هم دارا نیست. این همان بن‌بست راهبردی است که کاخ سفید از همان هفته دوم جنگ به آن پی برد. جنگ هرچند ضربات جدی به ایران وارد کرد، اما از سوی دیگر دست جمهوری اسلامی ایران را هم برای رفتن به سمت کارت‌های برنده دیگری مانند کنترل تنگه هرمز باز کرد تا در پایان جنگ نسبت به آغاز آن دست بالاتری داشته باشد.

حالا یک سوی این درگیری این است که یک کارت برنده دیگر به کارت‌هایش اضافه شده و سمت دیگر هم ایالات متحده آمریکا که مهم‌ترین کارت بازی‌اش را سوزاند. از یک سو تمایل به دادن امتیاز ندارد و از سوی دیگر هم امکان تداوم کارزار نظامی خود را ندارد. مخمصه‌ای که مشخص نیست آمریکا قرار است چگونه از آن بیرون بیاید. به ایران دیگر تکلیف آمریکا با پروژه‌ای که آغاز کرده، مشخص نیست. او پیش‌بینی کرده بود قضیه در کمتر از یک هفته جمع‌وجور خواهد شد، اما هیچ‌کدام از اجزای برنامه مطابق طرح و پیش‌بینی او پیش نرفت. نه‌تنها پیش نرفت، بلکه دست طرف مقابل را نسبت به پیش از جنگ پُرتر هم کرد. به همین دلیل هم برخلاف آمریکایی‌ها، ایرانی‌ها به‌خوبی می‌دانند چه می‌کنند و با واقعیتی که بعد از جنگ خلق شده، باید چه کنند؛ واقعیتی که از قدرت مقاومت در میدان حاصل شده است.

ایران به دوران پیش از جنگ باز نخواهد گشت؛ نه در خصوص هرمز، نه در خصوص حضور نظامی آمریکایی‌ها در منطقه و نه در خصوص معادله گروه‌های مقاومت. جنگ و مقاومت حماسی ایران در آن، برای ایران یک امتیاز راهبردی خلق کرده تا بتواند نظام منطقه‌ای خود را در امنیت، اقتصاد و ژئوپلتیک پیگیری کند. در همین راستا هم نسبت جمهوری اسلامی با اضلاع مقاومت، از جمله حزب‌الله سرافراز، دیگر مشابه پیش از جنگ نخواهد بود. این نسبت تابعی از واقعیت خلق‌شده پس از جنگ خواهد بود. به همین دلیل هم مقاومت اسلامی لبنان بخشی از معادله امنیتی ایران خواهد شد و ایران برای این موضوع اهرم فشار دارد. نسبت جمهوری اسلامی ایران با مقاومت لبنان، پیش از جنگ نخواهد بود و تقویت خواهد شد؛ چرا که ورود دلاورانه حزب‌الله به معرکه اخیر نه‌تنها بخشی از معادله امنیتی ایران، بلکه معادله امنیتی همه جوامع منطقه را که حاضر به سر فرود آوردن برای آمریکا و اسرائیل نیستند، تضمین کرد.

تحلیل ماجرا در چنین دستگاهی، دفاع از ایران عین دفاع از مقاومت اسلامی لبنان و دفاع از مقاومت اسلامی لبنان عین دفاع از ایران است. حزب‌الله نه یک گروه مقاومت غیرایرانی، بلکه عین و ماهیت بخشی از منافع ملّی ایران است. به همین دلیل، ابزار فشار تنگه هرمز و ابزار شل و سفت کردن تبادل پیام با طرف آمریکایی، همان‌گونه که برای منافع ملّی ایران مورد استفاده قرار می‌گیرد، می‌تواند برای دفاع از مقاومت سرافراز لبنان هم مورد استفاده قرار گیرد. ایران به پیش از جنگ باز نخواهد گشت؛ بر همین مبنا هم تعامل، نسبت و روابط ایران با اضلاع مقاومت نیز به پیش از جنگ باز نخواهد گشت. جنگ و مقاومت دلیرانه ایران و همه گروه‌های مقاومت در برابر دشمن صهیونی ـ آمریکایی، حالا دست ایران را به شدت باز کرده تا نه‌تنها معادلات امنیتیِ پساجنگ خود را در منطقه بازتعریف کند، بلکه نسبت خود را با جریان‌های شریف و غیور مقاومت هم تقویت کند. نظم منطقه‌ای غربِ آسیایِ پس از جنگ، نظم منطقه‌ای بلوک مقاومت خواهد بود.