ادب چیست؟

هُوَ أَن تَخرُجَ بَیتِکَ ، فَلا تَلقی أَحَداً إِلاّ رَأَیتَ لَهُ الفَضلَ عَلَیکَ .

از امام حسین (ع) پرسیدند: ادب چیست؟ فرمود: «این است که از خانه خود بیرون آیی و با هیچ کس برخورد نکنی مگر آنکه او را برتر از خود ببینی».

***

گریه از خشیت الهی

اَلبُکاءُ مِن خَشیَهِ اللهِ نَجاهٌ مِنَ النّارِ .

روایت شده که امام حسین (ع) فرمود: «گریستن از خشیت خدا، رهایی از آتش دوزخ است».
 

***

نیکی باید به خوب و بد باشد

تَکُونُ الصَّنیعَهُ مِثلَ وابِلِ المَطَرِ تُصیبُ البِرَّ وَ الفاجِرَ .

شخصی در محضر امام حسین‌(ع)فرمود: اگر نیکی به نااهل برسد، تباه می شود، امام حسین (ع) فرمودند: «چنین نیست، بلکه نیکوکاری همچون رگبار است که (باید) به نیک و بد برسد».

***

هوای نفس

إِتَّقُوا هذِهِ الأَهواءَ اَلَّتی جِماعُهَا الضَّلالهُ وَ میعادُهَا النّارُ .

امام حسین (ع) فرمود: «از این هواهای نفسانی که مجموعة آنها گمراهی و سرانجام آنها آتش است بپرهیزید».

***

واقعیت غیبت

یا هذا کُفَّ عَنِ الغِیبَهِ فَإنَّها إدامُ کِلابِ النّارِ .

شخصی نزد امام حسین(ع) از کسی غیبت کرد، ایشان فرمودند: «ای فلانی دست از غیبت بردار زیرا غیبت، نان و خورش سگهای دوزخ است».

***

نتیجه گناه

مَن حاولَ أَمراً بِمَعصِیَهِ اللهِ تَعالی کانَ أَفَوَتَ لِما یَرجُو ، وَ أَسرَعُ لِمَجیء ما یَحذَرُ .

امام صادق (ع) فرمود: شخصی به امام حسین (ع) نامه نوشت که: با دو کلمه مختصر، مرا پندی بده. حضرت (ع) به او نوشت: «کسی که از راه نافرمانی خدا درصدد چیزی برآید، آنچه را امید دارد زودتر از دست می دهد و آنچه را بیم دارد زودتر سر می رسد».

***

انكار منكر

لایَنبَغی لِنَفسٍ مُؤمِنَهٍ تَری مَن یَعصِی اللهَ فَلا تُنکِرُ عَلَیهِ .

از امام حسين (ع) روايت شده كه فرمود: «شایسته نیست که انسان مؤمنی گنهکاری را ببیند و بر او انکار ننماید».

***

شکر

شُکرُکَ لِنِعمَهٍ سالِفَهٍ یَقتَضی نِعمَهً آنِفَهً .

امام حسین (ع) فرمود: «شکرگزاری تو برای نعمت پیشین، نعمت تازه را سبب می شود».

***

اسراف در بخشش

نَّکَ قَد أَسرَفتَ فی بَذلِ المالِ .

امام حسن (ع) و امام حسین (ع) به عبدالله جعفر طیار فرمودند: «تو در بخشش اموال خود زیاده روی می کنی». عرض کرد: پدر و مادرم فدای شما باد، خدای سبحان مرا عادت داده که بر من نیکی کند، و من او را عادت داده ام که بر بندگانش نیکی کنم، بیم دارم (اگر) عادت خود را ترک نمایم او نیز عادت خود را از من دریغ دارد.

***

مدارا کلید مشکلات

امام حسین (ع) فرمود: «هر که از تدبیر باز ماند و از چاره ها ناتوان گردد، مدارا، کلید (گره گشای مشکلات) اوست».

مَن أَحجَمَ عَنِ الرَّأیِ وَ عَیَیَت بِهِ الحِیَلُ کانَ الرِّفقُ مِفاحَهُ .

***

آثار صله ارحام

مَن سَرَّهُ أَن یُنسَأَ فی أَجَلِهِ وَ یُزادَ فی رِزقِهِ فَلیَصِل رَحِمَهُ .

حسن بن جهم گوید: از امام رضا (ع) شنیدم می فرمود: امام حسین (ع) فرمود: «هر که دوست دارد اجل او تأخیر افتد (و عمری دراز یابد) و روزیش فزونی گیرد باید صلة ارحام انجام دهد».

***

معنای بردباری

کَظمُ الغیظ و ملِکُ النّفسِ .

امیر مؤمنان (ع) به حسین (ع) فرمود: فرزندم ! حلم چیست؟
گفت: «فرو بردن خشم و برخود مسلّط بودن».