1399/08/10
تلاشهای حماسه آفرین کادر بهداشت و درمان در مقابله با کرونا از زبان دکتر نمکی:
روایت یک جهاد مخلصانه
![http://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/breadcrump.gif](http://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/breadcrump.gif)
![http://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/breadcrump.gif](http://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/breadcrump.gif)
![*](https://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/li_star_2.gif)
![*](https://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/li_star_1.gif)
نیکی پیر مغان بین که چو ما بد مستان هر چه کردیم به چشم کرمش زیبا بود
![](https://farsi.khamenei.ir/ndata/news/46749/C/13990810_0646749.jpg)
![*](https://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/li_star_2.gif)
![*](https://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/li_star_1.gif)
![*](https://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/li_star_2.gif)
![*](https://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/li_star_1.gif)
خب در این مرحله ما فقط آمادگیمان برای مقابلهی با ویروس بود و آزمایشگاهی نداشتیم. ابتدا آزمایشگاهی را برای تست پی.سی.آر در دو آزمایشگاه دانشکدهی بهداشت و انستیتو پاستور طراحی کردیم. ۵۷ نفر از دانشجویانمان را از ووهان آوردیم و در این آزمایشگاهها قرنطینه کردیم و تستهایشان را با همان کیتهایی که خودمان طراحی کرده بودیم انجام دادیم. چرا؟ برای اینکه تعداد محدودی کیت پی.سی.آر برای آزمایشگاه قم و گیلان بعد از یک هفته از شروع اپیدمی در منطقه، همکاران ما توانستند از خارج از کشور آن هم چمدانی بیاورند. بعد از آن ما تمام تختهای بیمارستانی را سعی کردیم بازنگری و آماده کنیم. دو هزار تخت آی.سی.یو در مدت بسیار کوتاهی آماده کردیم؛ تختهای زیاد عادی آماده کردیم؛ تمام ورودیها را در فرودگاهها و مبادی ورودی زمینی و دریایی آماده کردیم و بررسی حدود ۳۶ ایستگاه در مبادی ورودی را انجام دادیم. در این برهه همه چیز در اختیار ما بود. به انضمام اینکه بقیهی دستگاهها گرچه باور نداشتند که این طوفان، طوفان سهمگینی است، ولی واقعاً همراهی میکردند.
مرحلهی دوم مرحلهای بود که بیماری آمد و اپیدمی شایع شد و گرفتارمان کرد. طوفان سهمگینی بود که خوشبختانه ما در این طوفان بهدلیل سنگرآرایی عظیمی که کرده بودیم و خودمان را آماده کرده بودیم، گرچه اروپاییها و آمریکاییها در رسانههای پرشیطنتشان همواره ما را به عدم مدیریت درست و سوءمدیریت متهم میکردند و هنوز طوفان به خودشان نرسیده بود؛ امّا در آن زمان و در اوج اپیدمی ما حتی یک بیمارمان پشت در هیچ بیمارستانی سرگردان نشد. ما کاملاً آماده بودیم، چون من به همکارانم عرض کردم که اگر نسیم هم باشد شما آن را طوفان فرض کنید. این تجربهای بود که ما در دفاع مقدس آموخته بودیم؛ یعنی آن تجارب کلی به کار ما آمد. بعد از آن ما شروع به طراحی حمله به ویروس کردیم. بسیج ملی مبارزه با کرونا را با حدود سیصدوچند هزار اکیپ راه انداختیم. سامانهی ۴۰۳۰ راه انداختیم. ۷۸ میلیون آدم را در مرحلهی اوّل و ۴۳ میلیون آدم را در مرحلهی دوم غربالگری کردیم. این حرکت باعث شد که ما بهشدت بار بیمارستانهایمان را کم کنیم و مریضها در بیمارستانها کم شوند.
در این زمان پرسنل وقت کافی پیدا کردند و ۱۲۰۰ درمانگاه سرپایی در کشور راهاندازی کردیم و تستها را از ۱۲۰۰ در روز به ۲۵ هزار افزایش دادیم. آزمایشگاههایمان را هم به ۱۶۰ آزمایشگاه در کل کشور رساندیم. این حرکت باعث شد که ما مرگومیرهایمان به کمتر از چهل نفر در روز برسد. همینطور ما تلاش کردیم که بیماران بستریمان به یک پنجم اوّل کاهش پیدا کند. تا این مرحله تقریباً محوریت با وزارت بهداشت بود. ولی بعد از آن، وزارت بهداشت بهعنوان جزئی از محور کل تلقی شد؛ یعنی ما در آن مرحله پیشنهاداتی را میدادیم که اجرا میشد، ولی در اینجا ما پیشنهاداتی که میدادیم به کمیتهی اجتماعی و امنیتی میرفت.
کمیته پیشنهادات را به جلسهی پنجشنبههایی میآورد که اعضای بقیهی کمیتهها و آقای رئیسجمهور هم بودند، آنجا بررسی مجدد میشد و بعد به ستاد ملی میرفت و تصویب میشد. گرچه تصمیمات خوبی گرفته میشد، ولی دو اشکال از نظر محوریت وزارت بهداشت داشت. اوّل اینکه مسیر کنترل اپیدمی مثل مسیر کنترل آتش است. شما نمیتوانید دو هفته، سه هفته یا چهار هفته صبر کنید تا همهی جوانب غیربهداشتی را ببینید. مثلاً فرض کنید که به ما میگویند خدای ناکرده آب تهران آلوده است، من نمیتوانم بگویم ایهاالناس اوّل بروید آب تهیه کنید بعد صبر کنید تا پنجشنبه جلسهی ما برگزار شود. من باید بلافاصله آب را قطع کنم.
مدیریت اپیدمی تصمیمات آنی و لحظهای میخواهد و تنها بدنهی کارشناسی هست که این تصمیمات را تشخیص میدهد و حدوحدودش را وزارت بهداشت میداند. در همهی دنیا اینچنین است و فقط کشور ما نیست. این اشکال را داشت که مسیر بسیار طولانی میشد. بعد هم ممکن بود تعدادی از پیشنهادات ما را بهدلیل رعایت مصالح غیر از سلامت و بهداشت مثل مسائل اقتصادی، امنیتی یا اجتماعی قبول کنند که دچار کندیهایی در تصمیمگیری یا بعضاً حذف پیشنهادات میشد؛ امّا این فرمایش رهبر معظّم انقلاب به نظرم بسیار حکیمانه بود. نه بهدلیل اینکه بنده وزیر بهداشتم و این محبت ایشان به پاس اینکه ما محور شدیم را فقط قدر بدانم، بلکه این یک نگاه صددرصد علمی و کارشناسی است که در مقاطع اپیدمی و همهگیری بیماریها، محوریت، وزارتخانهی تخصصی باشد.
![*](https://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/li_star_2.gif)
![*](https://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/li_star_1.gif)
من چهار پنج سال در برنامهوبودجه بودم، ولی سالی بهسختی امسال سراغ ندارم. در فشارهایی که آمریکاییها و همپیمانانش دارند به ما میآورند، رئیسجمهور کشور در اوج گرفتاریهای ادارهی مملکت آن هم در سختترین روزهای تحریم بعد از انقلاب در دو نیمروز کامل، هر هفته وقت میگذارد و همه را دور خودش جمع میکند و هدایت این مجموعه را به عهده میگیرد. این یک کار بینظیری است؛ امّا این برونداد چگونه تفسیر میشود؟ به نظرم به دو عامل بستگی دارد: ۱. آیا همه نسبت به مسئولیتی که بر دوششان گذاشتهاند همسانی دارند و کار میکنند؟ ۲. سمتوسوی جمعبندی همراهیها و همکاریها چگونه است؟ آیا نیروها همدیگر را خنثی میکنند؟ آیا با هم همگرایی دارند یا واگرایی؟ به نظر من یک مقدارش به این برمیگردد. مقدار دیگرش هم به توقع مردم از نظام سلامت برمیگردد که بهعنوان محوریترین دستگاهی است که باید به بحث بهداشت، درمان و پیشگیری بپردازد.
![*](https://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/li_star_2.gif)
![*](https://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/li_star_1.gif)
![*](https://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/li_star_2.gif)
![*](https://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/li_star_1.gif)
دومین نقصانی که ما داشتیم بحث حمایتهای قانونی بود. بنده اگر تشخیص دادم که این آدم مثبت است و باید به قرنطینه برود و فردا سر کار آمد و به ریش من هم خندید این پول دور ریختن است. آن را هم ما محکم نداشتیم. هم ضیق منابع و هم عدم برخورد محکم با کسی که پروتکل را میشکند دست ما را بسته بود. خوشبختانه اخیراً آقای رئیسجمهور دستور دادند پولهایی که از ما بهعنوان معوقات هست بهخصوص از محل صندوق را تا ۸/۸ به ما بدهند و همینطور تخصیصهای معوق را مکانیزمهایی برایش پیدا کرد که از خجالت پرسنل در آییم. البته هرگز پرستار و پزشک ما بهخاطر نگرفتن معوقههایشان که بعضی اوقات کارانههایشان دوازدهماه هم میشد، یک بار هم گروکشی نکردند و نگفتند ما طلبکاریم، بلکه گفتند ما به این مردم بدهکاریم و اصلاً برای این روزهایی که هر ۱۵۰ تا ۲۰۰ سال یک بار اتفاق میافتد تربیت شدیم. واقعاً بزرگمنشی بیحدی کردند که من به روح بلند همهی شهدای سلامت درود میفرستم و برای همهی بیماران بهخصوص همکارانم که گرفتار شدند از خداوند شفای عاجل مسئلت مینمایم. ما الان حولوحوش هشت هزار نفر از پرستارانمان گرفتار این بیماری شدهاند.
این ضیق منابع باعث شد که ما تستهایمان را هم محدودتر کنیم. الان با توجه به این قولی که عزیزان دادند و یک بارقهای از امید هم در دل همکاران ما روشن شده برای شروع بعضی از پرداختها، قرار ما بر این است که تستها را انشاءاللّه بیشتر کنیم و با تست بیشتر بتوانیم شناسایی موارد را در اوّلین فرصتی که امکانپذیر هست انجام بدهیم و ایزوله را انجام دهیم و به درمان شروع کنیم و از ابتلاء سنگینترشان و روانهی بیمارستانشدنشان جلوگیری کنیم.
واقعاً حماسهای که کادر بهداشت و درمان با دست خالی در این شرایط ویژه خلق کردند همانجور که رهبر معظّم انقلاب فرمودند یک شهید مرتضی آوینی دیگری میخواهد که اینها را به تصویر بکشد. ببینید فرق ایثار این بچهها با دفاع مقدس این است که در آنجا ما دشمن را میشناختیم، خطّ مقدم و مسیر هواپیمای دشمن برای بمباران را میدانستیم، امّا اینجا متأسفانه آن آدمی که بغل دیگری با یک سیمای مهربان و نگاهی پر از عشق نشسته ممکن است بمب ویروس باشد و آدم را مبتلا کند. گستردگی جبههی مبارزه با این آفت بلاخیز بهشدت ما را گرفتار کرده بود و واقعاً کاری که همکاران ما کردند بهخصوص روزهای اوّل که با تحریم ناجوانمردانهی آمریکاییها ما هر جا میخواستیم ماسک N۹۵، گان یا لباس محافظ بیاوریم آمریکاییها در هر فرودگاهی میرفتند و جلویش را میگرفتند. بچههای ما واقعاً با چه اخلاصی و با چه عشقی بدون کوچکترین ادعایی تن بر این آتش میزدند و جالب این است که اوّل ژنرالهای ما تن به آتش میزدند بعد سربازها و افسرهایمان؛ یعنی ما افرادی را از دست دادیم در این جریان که هر کدام برای خودشان یک ستونی از علم پزشکی بودند. رزیدنت و انترنهایی که عمداً میرفتند تن به آتش مریض میزدند تا بقیه نترسند و جرأت کنند و به بالای سر مریض بروند. این حماسه، حماسهی جاودانهای در تاریخ این مملکت است و اصلاً نمیشود این را با هیچ گفتمانی، با هیچ قلمی و با هیچ تصویری عظمتش را بیان کرد.
![*](https://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/li_star_2.gif)
![*](https://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/li_star_1.gif)
امّا همانطور که اشاره کردید بعضیها واقعاً اگر دکهشان را حتی یک روز هم ببندند رزقوروزیشان تعطیل میشود. خب دولت سعی کرد یک کمکهایی را بکند و وامهایی بدهد که البته واقعاً کافی نیست. همین که ما میگوییم فرد بیمار یا مشکوک دو هفته در قرنطینه برود اگر یک کسبوکار خاصی داشت که بیکاری باعث نقصان در درآمدهایش شد و نتوانست زندگیاش را اداره کند این شخص در این مصیبت گرفتار میشود. به همین دلیل یکی از پیشنهادات ما در بستهی اخیر تقویت بیمهی بیکاری، بستههای حمایتی و بستههای حمایتی اقتصادی برای کسبوکارها است که علاوه بر دولت، سازمانهای مردم نهاد، نهادهای خیریه، ستاد اجرایی فرمان حضرت امام، بهزیستی، کمیتهی امداد حضرت امام، بنیاد مستضعفان و همه باید وسط بیایند تا بتوانند این مردم گرفتار در این بلا را در روزهایی که ما میگوییم در قرنطینه بروند پشتیبانی کنند.
![*](https://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/li_star_2.gif)
![*](https://farsi.khamenei.ir/themes/fa_def/images/ver2/li_star_1.gif)
![](https://farsi.khamenei.ir/ndata/news/46749/C/13990810_0146749.jpg)
امّا یک نکتهی بسیار مهم این است که همهی ابعاد ویروس کرونا ناشناخته است. هرکس الان با هر دانشی بگوید من این ویروس را خوب میشناسم بزرگترین خطای استراتژیکش است. واقعاً این ویروس پیچیدهتر از آن است که ما بتوانیم قضاوت کنیم که واکسن در آینده چه نقشی در پیشگیری خواهد داشت. واقعاً خیلی از ابعادش مبهم هست که آیا این واکسن یک دوز میخواهد، دو دوز میخواهد یا بیشتر. آیا دوز اوّل و دوم بیش از ششماه ایمنیزایی خواهد داشت. دلیلش هم این است که همین الان افرادی که به این ویروس مبتلا میشوند بعد از دوماه تیتر آنتیبادیشان بهشدت افت میکند، در حالی که در خیلی از بیمارهای ویروسی، مادامالعمر یا حداقل ده سالی ممکن است که واکسن بتواند ایمنی بدهد. ما در رابطه با واکسن اگر ابعاد مبهمی که جهان را دچار تردید کرده پشت سر بگذاریم، از جهانی که ادعا میکند روی واکسن کار کردیم، بیش از یکی دوماه عقب نیستیم.