اميرالمؤمنين(علیه السلام) ، شخصیتی دست نیافتنی

در روايتى كه از امام باقر (عليه‌الصلاةوالسلام) نقل شده است، آن حضرت پس از اشاره به زهد و عبادت و خصوصيات اخلاقى و روحى اميرالمؤمنين(عليه‌الصلاةوالسلام)، مى‌فرمايد: «و ما اطاق عمله منا احد»؛ از ما هم هيچ كس توان انجام دادن عمل او را ندارد. يعنى حتى امام باقر و امام صادق و ائمه‌ى هداة مهديين(عليهم‌السلام) هم نمى‌توانند خودشان را به آن حدى برسانند كه اميرالمؤمنين به آن رسيده بود. طبق اين روايت، بعد فرمودند: «و ان كان على‌بن‌الحسين(ع) لينظر فى كتاب من كتب على(ع)». بنا بر اين روايت، امام باقر فرمود كه پدرش على‌بن‌الحسين(عليه‌السلام) به يكى از كتابهاى على‌بن‌ابى‌طالب(عليه‌السلام) نظر مى‌كرد - لابد كتابى از دستورات اميرالمؤمنين بوده، كه آن دستورات طبق عمل و زندگى عملى خود آن بزرگوار بوده است - «فيضرب به الارض»؛ كتاب را روى زمين گذاشت، «و يقول من يطيق هذا؟»، چنين عملى را چه كسى طاقت مى‌آورد؟ يعنى امام سجاد كه سيدالعابدين و زين‌العابدين است، در مقابل عمل و عبادت و زهد اميرالمؤمنين احساس عجز مى‌كند. خود آن بزرگوار هم در نامه به عثمان‌بن‌حنيف فرمود: «الا و انكم لاتقدرون على ذلك»؛ شما نمى‌توانيد به اين سبكى كه من عمل مى‌كنم، عمل كنيد. واقعا هم انسان وقتى نگاه مى‌كند، آنچه از اميرالمؤمنين نقل شده، دهشت‌آور است.

خطبه‌هاى نماز جمعه‌ى تهران  16/01/1370