مشاغل

استفتائات جدید

س: آيا تمساح و کرکديل حرام هستند؟ آيا استفاده از پوست آنها براى ساخت کيف و کفش و مثل اينها که در نماز از آنها استفاده نمى‌شود حرام است؟ آيا پرورش اين حيوان که گوشت و پوست آن در خارج از کشور استفاده مى‌شود براى صادر کردن و ورود ارز به داخل کشور اشکال دارد؟

ج) تمساح و کرکديل حرام گوشت‌اند ولى اگر ذبح شرعى شوند، استفاده از پوست آنها اشکال ندارد ولى فروش گوشت آنها حتى به افرادى که خوردن آن را حرام نمى‌دانند، جايز نيست. و لکن تکثير و پرورش و فروش حيوانات حرام گوشت (مثل تمساح و کرکديل) اگر براى منفعت محلله مقصوده‌اى همچون استفاده از پوست آنها براى موارد مذکور در سؤال باشد و يا استفاده از گوشت اين حيوانات براى تعليف (خوراک) حيوانات ديگر باشد، اشکال شرعى ندارد.

س: در زمان خريد لوازم عقد با اصرار خانواده همسرم و با اکراه اجازه خريد انگشتر طلاى سفيد را دادم و فقط براى چند لحظه در شب عقد و عروسى آنرا بدست کردم. حال با توجه به مردانه بودن آن آيا می‌توانم آنرا بفروشم و از پول آن استفاده نمايم؟ در صورت منفى بودن پاسخ آيا مأذون هستم که آن را با طلاى زنانه معاوضه نمايم؟ در صورت مثبت بودن، پرداخت يا دريافت وجه براى تعويض چه حکمى دارد؟

ج) اگر آن انگشتر قابل تغيير و تبديل باشد به شرطى که ندانيد خريدار و دريافت کننده آن را در مورد حرام ‏بکار مى‌گيرد، در اين صورت واگذار کردن آن به ديگرى تحت عناوين مذکور در سؤال مانعى ندارد.‏

س: اگر كسى كافى‌نت داشته باشد و بداند كه برخى مشتريان براى چت (گفتگو) با افراد نامحرم و همچنين رفتن به سايتهاى غيراخلاقى به كافى‌نت مى‌آيند، در اين وضعيت تكليف او به عنوان صاحب كافى‌نت چيست و كسب درآمد از اين راه ( با شرايط ذكر شده) چه حكمى دارد؟

ج) با علم به اينكه مشترى از ابزارى كه در اختيار او قرار داده مى‌شود استفاده حرام مى‌کند، جايز نيست و كسب درآمد از اين طريق نيز اشكال دارد ولى در صورت شک در اينکه مشترى از آن بصورت حرام استفاده مى‌کند، اشكال ندارد.

س. آيا نگهدارى و خريد وسايل و لوازمى که داراى عکس‌هاى «باربى» که ساخت کشور آمريکا مى‌باشد که با اهداف خاصى توليد شده جايز مى‌باشد؟

ج) هرگونه خريد و فروش و نگهدارى وسايل و لوازمى که کمک به کشور غير مسلمان سازنده آن در جهت بهره‌گيرى درآمد حاصل از ساخت آن در معارضه و مبارزه با اسلام و مسلمين باشد و يا موجب اشاعه‌ى فساد گردد، جايز نيست.

س: آيا شخصى که به صورت واسطه‌اى معامله مى‌کند حتى اگر وجهى را مبادله نکند و صرفاً به دليل خوش سابقه بودنش معامله بدون وجه انجام مى‌دهد سودى را که بدست مى‌آورد مى‌تواند در آن دخل و تصرف کند؟

ج) اگر جنس را مى‌خرد و ثمن آن را به ذمّه مى‌گيرد و سپس آن را به ديگرى بفروشد، معامله مذکور بلامانع است.

س: شركتى براى انجام فعاليتهاى اقتصادى ـ توليدى در زمينه‌هاى مشخص كشاورزى، صنعتى و خدماتى اقدام به جمع آورى سرمايه با عرضه سهام به سرمايه گذاران و در قالب عقود اسلامى جعاله، صلح، مضاربه و غيرذلك مى‌نمايد. اين شركت به منظور تشويق سهامداران موجود به جذب سرمايه گذاران جديد و توسعه سرمايه گذارى، از طريق اعطاى جايزهاى تحت عنوان "جايزه مشاركت در ايجاد امكان سرمايه گذارى مولد" به همه سهامدارانى كه تقدم خريد سهام داشته باشند، توسط سهامداران (كه متعاقباً آنها هم نسبت به بعديها تقدم پيدا مى‌كنند و جايزه دريافت خواهند كرد) نوعى گردش پول ايجاد مى‌نمايد. چنانچه اين موضوع با اطلاع و رضايت كامل همه سهامداران صورت گيرد و فعاليتهاى شركت هم در قالب عقود اسلامى و مشروع باشد آيا اين روش كار فاقد اشكال شرعى مى‌باشد؟

ج) روش كار مزبور با التفات به مفاد صدر و ذيل سؤال، صورت شرعى ندارد.

س: يک شرکت داخلى فروش کتاب، براى عضويت مبلغى دريافت مى‌کند و در ازاى آن کتاب‌هاى درخواستى را با پست مجانى ارسال مى‌کند. همچنين اگر هر عضو، افراد ديگرى را به عضويت شرکت ترغيب کند، به ازاى هر دو نفر و با شرايط خاص، مبلغ دو هزار تومان به شخص معرفى کننده به عنوان حق بازار يابى پرداخت مى‌کند. عضويت افراد به صورت شبکه‌اى ثبت مى‌شود و هر شخص، داراى دو نفر زير مجموعه مى‌گردد. در صورت تشکيل يک زوج به عنوان زير مجموعه يک شخص، دو هزار تومان به او و همه افرادى که بالاتر از او مى‌باشند پرداخت مى‌گردد فرايند فوق چه حکمى دارد؟

ج) اينگونه معامله وجه شرعى ندارد.

س: برخى سايتهاى تبليغاتى براى اينکه تعداد بازديد کنندگانشان بالا برود، بابت بازديد ما از تبليغاتشان، مقدارى پول پرداخت مى‌کنند، و از اين راه با بالا رفتن تعداد بازديد کنندگان، از شرکت‌هاى توليدى سفارش تبليغات مى‌گيرند. با توجه به اينکه بازديد از تبليغات اين سايت‌ها براى ما هم زمان مى‌برد و هم هزينه، آيا گرفتن اين وجوه از اين سايت‌ها مصداق اکل مال به باطل مى‌باشد؟ و آيا اصولاً اشکال ديگرى دارد؟

ج) اگر بازديد از سايت‌هاى تبليغاتى، ترويج فساد از قبيل نشر اكاذيب و ارائه مطالب باطله يا خوف وقوع در حرام نباشد، بازديد از سايت‌ها و دريافت مبلغ مذكور اشكال ندارد.

س: آيا کسب درآمد و مصرف آن در زندگى از محلى که متعلق به عموم و همراه با ايجاد مزاحمت براى عابرين است حلال است؟

ج) تکليفاً مرتکب حرمت شده ولى پولى که تحصيل کرده، فى‌‌نفسه اشکال ندارد.

س: آيا دنبال كار و كسب درآمد رفتن واجب است؟

ج) براى تحصيل نفقه خود و عيال واجب‌النفقه در صورت امکان در صورتى که کار مطابق آبروى او موجود باشد، واجب است کار کند.

س: در صورت حرام بودن آرايش زنى که خود را به نامحرم نشان مى‌دهد براى آرايشگر، آيا در مورد بچه‌هاى كوچك نيز حكم همان است؟

ج) اگر به حدّى رسيده‌اند كه موجب تحريك جنسى ديگران مى‌شود، حكم آرايش كردن افراد بالغ را دارد.

س: آيا خانمى که شغل آرايشگرى دارد، مى‌تواند خانم‌هايى را آرايش کند که مى‌داند به نامحرم نشان مى‌دهند؟ و همچنين کاشت ناخن توسط او جايز است؟ (با توجه به اينکه با انجام آن، سبب مى‌شود که مدتى وضو و غسل شخص به صورت جبيره شود.)

ج) اگر آرايشگر مى‌داند كه كار او در جهت حرام بهره‌بردارى مى‌شود، جايز نيست چنين آرايشى را انجام دهد، حكم كاشتن ناخن كه احياناً موجب وضو و غسل جبيره‌اى مى‌شود، در بالا گذشت.


پاسخ به سوالات شرعی مخاطبان
استفتائات مناسبتی
پايگاه اطلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آيت‌الله‌العظمی سيدعلی خامنه‌ای (مد‌ظله‌العالی) - مؤسسه پژوهشی فرهنگی انقلاب اسلامی