چکیده گفت‌وگو

·         آن‌چه معمولاً در تعریف تبلیغ گفته شده صرفاً پرداختن به ابعاد سنتی تبلیغ است.

·         اما تبلیغ یعنی پاسخ به نیازهای روحانی انسان در دستگاه دین.

·         بعضی از آن‌چه که اکنون روحانیان ما انجام می­دهند، اصولاً از وظایف و کارویژه‌های روحانیت نیست.

·         اگر روحانی نفهمد که دین در باب هنر چه می­گوید تا آن را به عنوان یک پاسخ به نیازهای روحی انسان عرضه کند، جامعه از روحانیت فراری می­شود.

·         مهم­ترین ضعف‌ شیوه‌های سنتی به جزئی‌نگری آن‌ها مربوط می‌شود؛ هم در دستگاه دین و هم در دستگاه روح انسان.

·         در این شرایط وقتی روحانی می­رسد به عرصه‌ی تبلیغ که معمولاً هم چهره به چهره است، متأسفانه کم می­آورد. چون اصلاً این انسانی که جلویش نشسته را نمی­شناسد.

·         اگر ما هنر را صرفاً شیوه و راه و ابزار بدانیم، درست به همان اندازه که از یک دستمال کاغذی استفاده می‌کنیم از آن هم استفاده می­کنیم.

·         رهبری فرمودند: «این انقلاب ما و هر انقلابی در عالم، در کنار تمام زحمت­ها و مجاهدت­های علمی، اگر بخواهد باقی بماند و ماندگار باشد، باید با زبان هنر سخن بگوید.»

·         روحانی که با هنر آشنا است، اگر همان بیان سنتی منبرش را با هنر آمیخته می‌کند، می­تواند همه‌ی  معارف و ارزش­ها مجسم کند.

·         ما به درستی آموزش تبلیغ در حوزه نداریم. حوزه‌ی ما برای پروراندن مجتهد تأسیس شده است. چرا؟ چون اساساً چیزی به نام حکومت دینی و اجتماع دینی وجود نداشته است.

·         باید طلبه‌ها را از سال اولی که وارد حوزه می­شوند، استعددادیابی کرد برای تبلیغ.

·         کار تبلیغ کار هر روز است. برای همین باید در شیوه­ها و در تجارب و علوم مربوط به تبلیغ، برنامه داشته باشیم.

·         حاج احمد خمینی می‌گفتند: «امام تا دو سال قبل از فوتشان، درباره‌ی برخی نظراتشان تقیه می­کردند!»

·         متأسفانه بعضی­ این دغدغه را به جان بچه­های مذهبی و حوزوی ما انداختند که آن چیزی که اساسش غربی است را اصلاً نمی‌توان برای تبلیغ دین استفاده کرد.

·         منشأ هنر، روح انسان است. این‌ در تعالیم همه‌ی انبیاء بوده است.

·         مبنا یعنی این‌که شما نیازها را از نگاه دین بشناسید و در کار هنری­ به آن‌ها توجه کنید.

·         در تبلیغ، مهم­ترین بحث، اسلام‌شناسی است که بسیار از آن غفلت می­شود.

·         اسلام‌شناسی یعنی دریافت مجموعه‌ی نگاه دین درباره‌ی انسان و جهان. فقه و اصول و تفسیر و تاریخ و... که باید این‌ها را مجموعه­ای و سیستمی نگاه کنیم.